Tabela 1
Wyniki wybranych badań in vitro przedstawiające potencjalne działanie berberyny przeciwko cukrzycy i innym chorobom metabolicznym
| Autor | Rok | Rodzaj badanego materiału | Efekt BBR (p<0,05) | Piśmiennictwo |
|---|---|---|---|---|
| Yu i wsp. | 2010 | Ludzkie komórki NCI-H716 1 μM, 10 μM, i 100 μM BBR, 2h; 100 μM BBR, 24h | ↑ sekrecji GLP-1 ↑ ekspresji genu proglukagonu i PC3 | [3] |
| Zhang i wsp. | 2010 | CEM T-limfocyty, HCT-116 komórki raka okrężnicy, SW1990 komórki trzustki, HT1080 komórki włókniakomięsaka, 293T komórki fibro- blastów BBR (10 μg/mL), 12h | ↑ ekspresji InsR mRNA we wszystkich liniach komórkowych | [4] |
| Xing i wsp. | 2011 | Hepatocyty pochodzące od: Grupa kontrolna – zdrowe samce szczura Wistar (n=10) | ↓ zawartości TG w wątrobie ↓ stłuszczenia i stanu zapalnego w wątrobie | [5] |
| Szczury z NAFLD – BRR (187.5 mg/kg mc/d), 4 tygodnie (n=10) | ↑ ekspresji IRS-2 mRNA | |||
| Szczury z NAFLD – pioglitazon (10 mg/kg mc/d), 4 tygodnie (n=10) | ||||
| Szczury z NAFLD – sól fizjologiczna (3 ml/kg mc/d), 4 tygodnie (n=10) | ||||
| Xia i wsp. | 2011 | Hepatocyty pochodzące od zdrowych samców szczura Sprague- Dawley i szczurów z DM indukowaną STZ na HFD; BBR = 380 mg/kg mc/d , 5 tygodni (n=6) | ↓ ekspresji białka FoXO1, SREBP1 i ChREBP | [6] |
| ↓ ekspresji, PEPCK i G6P-azy | ||||
| ↓ FAS | ||||
| ↓ akumulacji lipidów w wątrobie | ||||
| Abd El- Wahab i wsp. | 2013 | Homogenat wątroby pochodzący od myszy Balb/c (n=6) Ekstrakt etanolowy z korzeni B. vulgaris i chlorek berberyny w stężeniach: 0.2, 0.4, 0.6, 0.8 i 1.0 mg/ml | ↓ aktywności α-glukozydazy (przy czym hamowanie wywołane przez ekstrakt B. vulgaris było ↑ niż hamowanie przez chlorek berberyny) | [7] |
| Boudjelthia i wsp. | 2017 | Metanolowy i wodny ekstrakt B. vulgaris o stężeniach: 1.6, 2.4, 3.2, 4.8 i 6.4 mg/ml | ↓ aktywności α-amylazy (przy czym hamowanie wywołane przez metanolowy ekstrakt było ↑ niż przez ekstrakt wodny) | [8] |
| Chakrabarti i wsp. | 2011 | DPP-4 pochodząca ze świńskiej nerki Metanolowy ekstrakt z kory B. aristata o stężeniach: 2.5, 40, 80 μg/ml | ↓ aktywności DPP-4 | [9] |
| Jiang i wsp. | 2015 | Tkanki wątroby pochodzące od samców szczurów Wistar: | ↑ ekspresji białka LKB1, AMPK, p- AMPK i p-TORC2 | [10] |
| Grupa kontrolna – zdrowe szczury (n=8) | ↓ ekspresji białka PEPCK i G-6-P | |||
| Szczury z DM indukowaną STZ (n=8) | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + BBR (156 mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + MET (184 mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + AICAR (0.5 mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||
| Furrianca i wsp. | 2017 | Ludzkie komórki wątroby HepG2 Ekstrakt z korzenia B. microphylla (10, 5, 2.5 i 1.25 x 10-3 μg/μL), 24h | ↑ wychwytu glukozy w komórkach HepG2 z i bez IR Aktywacja fosforylacji AMPK | [11] |
| BBR (0.25 x 10-3 μg/μL), 24h | ||||
| MET (0.25 x 10-3 μg/μL), 24h | ||||
| Xu i wsp. | 2014 | Ludzkie komórki raka wątroby HepG2 i mysi mioblast szkieletowy C2C12 | Hamowanie kompleksu I łańcucha oddechowego | [12] |
| BBR (5–40 μmol/L), 24h | ↓ syntezy ATP ↑ uwalnianie mleczanu i ↑ zużycia glukozy w sposób zależny od dawki | |||
| MET (1–10 μmol/L), 24h | ↑ fosforylacji AMPK i syntazy acetylokoenzymowej | |||
| Zhang i wsp. | 2018 | Pierwotne hepatocyty pochodzące od dorosłych myszy BBR (0, 5, 10 μM), 6-8 h | Hamowanie aktywności kompleksu I łańcucha oddechowego (dehydrogenazy NADH) | [13] |
| ↑ AMP poprzez hamowanie deacetylazy SIRT-3 | ||||
| ↑ wychwyt glukozy związany z AMPK inhibicja cyklazy adenylowej | ||||
| ↓ poziomu cAMP i aktywności PKA degradacja enzymu PEPCK1 blokowanie indukowanej glukagonem wątrobowej glukoneogenezy | ||||
| Liu i wsp. | 2018 | Hepatocyty, jelito cienkie | ↑ Bifidobacterium, Lactobacillus, | [14] |
| pochodzące od samców szczura Wistar | ↓ Escherichia coli, Enterococcus spp. w jelicie | |||
| Grupa kontrolna: zdrowe szczury na NCD (n=10) | ↓ TLR4, TNF-α w wątrobie | |||
| Otyłe szczury na HFD + BBR: 200 mg/kg mc/d, 8 tygodni (n=10) | ↑ InsR i IRS-1 mRNA w wątrobie | |||
| Otyłe szczury na HFD + woda destylowana, 8 tygodni (n=10) | ||||
| Zhong i wsp. | 2020 | Hepatocyty pochodzące od: | ↓ PEPCK, G6P-azy i PGC1α | [15] |
| Myszy ob/ob i myszy C57Bl/6J z DM indukowaną STZ | ↓ fosforylacji CREB u myszy ob/ob | |||
| ↓ podstawowej i indukowanej glu- | ||||
| BBR (0-10 μM) | kagonem produkcji glukozy | |||
| ↓ cAMP i bromo-cAMP | ||||
| ↓ fosforylacji CREB stymulowanej forskoliną | ||||
| Liu i wsp. | 2010 | Ludzkie komórki Caco-2 cells pochodzące od gruczolakoraka jelita grubego | ↓ aktywności disacharydaz (sacharazy i maltazy) | [16] |
| ↓ ekspresji kompleksu sacharazaizomaltazy mRNA | ||||
| BBR (2, 10, 50 μM), 5 dni | ||||
| Akarboza (50 μM), 5 dni | ||||
| Gong i wsp. | 2017 | Węzły chłonne/jelito cienkie pochodzące od: | ↓ liczby CD11b + CD68+ i % ↑ | [17] |
| Zdrowe szczury na normalnej diecie (0,5% karboksymetylocelulozy), | makrofagów w węzłach chłonnych | |||
| 9 tygodni (n=12) | krezkowych | |||
| %↑ liczby limfocytów T regulato- | ||||
| Samce szczura Wistar z DM indukowaną STZ na HFD (0,5% kar- | rowych (Treg) w węzłach chłonnych | |||
| boksymetylocelulozy), 9 tygodni (n=12) | krezkowych | |||
| Samce szczura Wistar z DM indukowaną STZ na HFD (BBR, 375 | ↓ ekspresji IL-1β, MIF i TNF-α mRNA | |||
| mg/kg mc/d), r-r BBR rozp. w wodzie zaw. 0,5% karboksymetyloce- | w jelicie | |||
| lulozy, | ↑ ekspresji IL-4 i IL-10 mRNA w jelicie | |||
| 9 tygodni (n=12) | ↑ ekspresji tzw. białek „tight junction” | |||
| (połączeń ścisłych) – OCLN i ZO-1 | ||||
| Samce szczura Wistar z DM indukowaną STZ na HFD (BBR, 187,5 | w jelicie | |||
| mg/kg mc/d), 9 tygodni (n=12) | ↓ ekspresji białka TLR4 i MyD88 | |||
| ↓ fosforylacji IKKβ (IKK2) | ||||
| Samce szczura Wistar z DM indukowaną STZ na HFD (BBR, 93,75 | ↓ LBP i CD14 mRNA w jelicie | |||
| mg/kg mc/d), 9 tygodni (n=12) | ||||
| Samce szczura Wistar z DM indukowaną STZ na HFD (MET, 184 mg/ | ||||
| kg mc/d), 9 tygodni (n=12) | ||||
| Zhang i wsp. | 2011 | Mięśnie szkieletowe pochodzące od samców myszy KKay na HFD | ↑ ekspresji genu GLUT-4, MAPK8, | [18] |
| z DM: | MAPK14, PPARα, UCP2 i HNF-4α | |||
| Grupa kontrolna – sól fizjologiczna (250 mg/kg mc/d), 4 tygodnie | ↓ ekspresji genu PPARγ, CCAAT/ | |||
| (n=8) | CEBP, PGC i rezystyny | |||
| Grupa z BBR (250 mg/kg mc/d), 4 tygodnie (n=8) | ||||
| Gomes i wsp. | 2012 | Mysi mioblast szkieletowy C2C12 | ↑ aktywności SDH, COX, ATPazy i syntazy cytrynianowej | [19] |
| BBR (różne parametry = różne dawki = różny czas ekspozycji na | ↑ włókien mięśniowych typu IIA | |||
| BBR) | (glikolityczno-tlenowych) | |||
| nieznaczne ↓ włókien mięśniowych | ||||
| typu IIB (glikolitycznych) | ||||
| ↑ wskaźnika NAD+/NADH | ||||
| Mi i wsp. | 2019 | Podwzgórze/przysadka/mięśnie szkieletowe pochodzące od samców | ↓ poziomu oreksyny-A, OX2R i CRH | [20] |
| szczura Sprague-Dawley: | w podwzgórzu | |||
| ↓ poziomu ACTH w przysadce | ||||
| Zdrowe szczury na normalnej diecie, 4 tygodnie (n=9) | mózgowej | |||
| ↑ ekspresji GLUT4 mRNA w | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ na HFD (0,5% karboksymetylocelu- | mięśniach szkieletowych | |||
| lozy, 50 mg/kg mc/d), 4 tygodnie (n=12) | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ na HFD (BBR, 200 mg/kg mc/d), 4 | ||||
| tygodnie (n=12) | ||||
| Szczury z DM indukowaną STZ na HFD (MET, 200 mg/kg mc/d), 4 | ||||
| tygodnie (n=12) | ||||
| Chen et al. | 2010 | Adipocyty 3T3-L1 i miocyty L6 pochodzące od myszy db/db | ↑ zdolności wychwytu glukozy przez | [21] |
| BBR (różne parametry = różne dawki = różny czas ekspozycji na | adipocyty 3T3-L1 i miocyty L6 | |||
| BBR) | ↓ aktywności PTP1B w adipocytach | |||
| 3T3-L1 | ||||
| ↑ fosforylacji InsR, IRS1 i PKB w | ||||
| adipocytach 3T3-L1 | ||||
| Yang et al. | 2012 | Preadipocyty pochodzące z tkanki tłuszczowej sieciowej (kompo- | ↓ różnicowania preadipocytów | [22] |
| nenta trzewnej tkanki tłuszczowej) pacjentów z MS (n=9) | ↓ ekspresji PPARγ2, lipazy lipopro- | |||
| BBR (0, 0.1, 1, 10 μM) | teinowej, C/EBPα, adiponektyny i | |||
| leptyny mRNA | ||||
| ↓ sekrecji leptyny i adiponektyny pod- | ||||
| czas różnicowania preadipocytów | ||||
| Chang et al. | 2013 | Komórki kardiomiocytów H9c2 pochodzące od szczurów z i bez IR | ↑ podstawowego i stymulowanego | [23] |
| BBR (5–20 μM); 24 h | insuliną zużycia glukozy w komórkach | |||
| H9c2 z IR | ||||
| aktywacja AMPK | ||||
| ↑ wskaźnika p-AMPK/AMPK |
[i] ACTH – hormon adrenokortykotropowy/kortykotropina (adrenocorticotropic hormone, corticotropin), AICAR – 5-aminoimidazolo-4-karboksyamid 1-β-D-rybofuranozyd (5-aminoimidazole-4-carboxamide 1- β-D-ribofuranoside), AMP – adenozyno-5′-monofosforan (adenosine monophosphate), AMPK – kinaza aktywowana 5’AMP (5›AMP-activated protein kinase), ATP – adenozyno-5′-trifosforan (adenosine triphosphate), BBR – berberyna (berberine), cAMP – cykliczny adenozyno-3′,5′-monofosforan (3’,5’- cyclic adenosine monophosphate), CCAAT/ CEBP – białko wiążące się z sekwencja CCAAT (CCAAT enhancer binding protein), CD – antygen różnicowania komórkowego, kompleks różnicowania (cluster of differentiation), ChREBP – białko wiążące sekwencję odpowiedzi na węglowodany (carbohydrate-responsive element-binding protein), COX – oksydaza cytochromu C (cytochrome C oxidase), CREB – białko wiążące element odpowiedzi na cAMP (cAMP response element-binding protein), CRH – hormon uwalniający kortykotropinę, kortykoliberyna, (corticotropin-releasing hormone, corticoliberin), DM – cukrzyca (diabetes mellitus), DPP-4 – dipeptydylopeptyza 4 (dipeptidyl peptidase 4), FAS – syntaza kwasów tłuszczowych (fatty acid synthase), FOXO1 – czynnik transkrypcyjny uczestniczący w regulacji glukoneogenezy i glikogenolizy oraz adipogenezy (forkhead box protein O1), GLP-1 – glukagonopodobny peptyd 1 (glucagon-like peptide-1), GLUT – transporter glukozy (glucose transporter), G6P – glukozo-6-fosforan (glucose-6-phosphate), HFD – dieta wysokotłuszczowa (high fat diet), HNF-4α – wątrobowy czynnik jądrowy 4α (hepatic nuclear factor 4α), IKKβ (IKK2) – kinaza IκB (IκB kinase β), IL – interleukina (interleukin), InsR – receptor insuliny (insulin receptor), IR – insulinooporność (insulin restistance), IRS – substrat receptora insuliny (insulin receptor substrate), LBP – białko wiążące lipopolisacharyd (lipopolysaccharide binding protein), LKB1 – kinaza wątrobowa B1 (liver kinase B1), MAPK – kinaza białkowa aktywowane mitogenami (mitogen-activated protein kinase), MET – metformina (metformin), MIF – czynnik hamujący migrację makrofagów (macrophage migration inhibitory factor), mRNA – matrycowy RNA, rodzaj kwasu rybonukleinowego (messenger RNA), MS – zespół metaboliczny (metabolic syndrome), MyD88 – gen 88 pierwotnej odpowiedzi różnicowania szpiku (myeloid differentiation primary response gene 88), NADH – dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy, forma zredukowana (nicotinamide adenine dinucleotide), NAD+ – dinukleotyd nikotynoamidoadeninowy, forma utleniona, NCD – zwyczajowa dieta (normal chow diet), OCLN – okludyna (occludin OX2R – receptor oreksyny typu 2 (orexin receptor type 2), p-AMPK – fosforylowana AMPK (phosphorylated AMPK), PC3 – konwertaza prohormonu 3 (prohormone convertase 3), PEPCK – larboksykinaza fosfoenolopirogronianowa (phosphoenolpyruvate carboxykinase); PGC1α – koaktywator PPAR1α (PPARγ coactivator 1α), PKA – kinaza bialkowa A (protein kinase A), PKB – kinaza białkowa B (protein kinase B), PPAR – receptory aktywowane przez proliferatory peroksysomów (peroxisome proliferator-activated receptor), p-TORC2 – fosforylowany współczynnik transkrypcji regulowany przez CREB (phophorylated CREB regulated transcription coactivator 2), PTP-1B – białkowa fosfataza tyrozynowa (protein tyrosine phosphatase), SDH – dehydrogenaza bursztynianowa (succinate dehydrogenase), SIRT – sirtuiny (sirtuins), SREBP – białko wiążące sterolowy element regulatorowy (sterol regulatory element-binding protein), STZ – streptozotocyna (streptozotocin), TG – triglicerydy (triglycerides), TLR4 – receptor Toll-podobny typu 4 (Toll-like receptor-4), TNF-α – czynnik martwicy nowotworu (tumor necrosis factor), UCP2 – rozprzęgacz protonów (uncoupling protein 2), ZO-1 – białko połączeń ścisłych (zonula occludens-1, tight junction protein-1).
Tabela 2
Wyniki wybranych badań in vivo przedstawiające potencjalne działanie berberyny przeciwko cukrzycy i innym chorobom metabolicznym
| Autor | Rok | Badana grupa | Dawka substancji oraz liczba zwierząt | Czas leczenia | Efekt (p<0,05) | Piśmiennictwo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Yu i wsp. | 2010 | Zdrowe samce | Grupa kontrolna – placebo | 5 tygodni | ↓ stężenia glukozy na czczo | [3] |
| szczura Sprague–Dawley | ↓ pobierania pokarmu | |||||
| BBR 60 mg/kg mc/d | ↑ wydzielania GLP-1 indukowane- | |||||
| go obciążeniem glukozą | ||||||
| BBR 120 mg/kg mc/d | ↑ ekspresję mRNA proglukagonu | |||||
| w jelicie krętym w sposób zależny | ||||||
| od dawki | ||||||
| ↑ proliferacji komórek L w jelicie | ||||||
| Chen i wsp. | 2011 | Samce szczura Wistar | Szczury z DM indukowaną STZ; BBR 100 mg | 7 tygodni | ↓ stężenia glukozy na czczo i w | [25] |
| mc/kg/d chlorek berberyny rozp. w wodzie | OGTT | |||||
| zaw. 0,5% karboksymetylocelulozy (n=7) | ↓ CRP | |||||
| Hamowanie aktywności DPP-4 i | ||||||
| Szczury z DM wywołaną STZ; 0,5% karboksy- | PTP-1B przez BBR | |||||
| metylocelulozy (n=8) | ||||||
| Grupa kontrolna – zdrowe szczury: 0,5% | ||||||
| karboksy-metylocelulozy (n=10) | ||||||
| Gomes i wsp. | 2012 | Samce szczura Sprague Dawley | Standardowa dieta, 12 tygodni | 4 tygodnie | ↓ masy ciała ogółem, FFM i FM | [19] |
| ↓ stężenia insuliny na czczo | ||||||
| HFD, 12 tygodni | ↓ stężenia leptyny | |||||
| ↑ stężenia adiponektyny | ||||||
| HFD + BBR (100 mg/kg mc/d), 4 tygodnie | ↓ wskaźnika leptyna/adiponektyna | |||||
| Zhang i wsp. | 2011 | Otyłe samce | Grupa kontrolna – sól fizjologiczna: 250 mg/ | 4 tygodnie | ↓ stężenia glukozy i insuliny na | [18] |
| myszy KKay z DM | kg mc/d (n=8) | czczo | ||||
| na HFD | ↓ stężenia glukozy w OGTT | |||||
| BBR: 250 mg/kg mc/d (n=8) | ↓ HOMA-IR | |||||
| Jiang i wsp. | 2015 | Samce szczura Wistar | Grupa kontrolna – zdrowe szczury (n=8) | 12 tygodni | ↓ stężenia glukozy w OGTT | [10] |
| ↓ stężenia insuliny na czczo | ||||||
| Szczury z DM indukowaną STZ (n=8) | ↓ HOMA-IR | |||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + BBR (156 | ||||||
| mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + MET (184 | ||||||
| mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + AICAR (0.5 | ||||||
| mg/kg mc/d), 12 tygodni (n=8) | ||||||
| Liu i wsp. | 2010 | Samce szczura Sprague Dawley | Szczury z DM indukowaną STZ – placebo, 5 | 5 tygodni | ↓ aktywności disacharydaz w | [16] |
| tygodni (n=6) | jelicie | |||||
| ↓ ekspresji kompleksu sacharaza- | ||||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + BBR (100 | izomaltaza mRNA w jelicie | |||||
| mg/kg mc/d), 5 tygodni (n=6) | ↓ przyjmowania pokarmu | |||||
| ↓ masy ciała | ||||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + BBR (200 | ↓ stężenia glukozy i insuliny na | |||||
| mg/kg mc/d), 5 tygodni | czczo ↓ poposiłkowego stężenia glukozy | |||||
| Szczury z DM indukowaną STZ + Akarboza | we krwi po doustnym podaniu | |||||
| (40 mg/kg mc/2x/d), 5 tygodni (n=6) | sacharozy lub maltozy | |||||
| Zdrowe szczury + placebo, 5 tygodni (n=6) | ||||||
| Zdrowe szczury + BBR (100 mg/kg mc/d), 5 | ||||||
| tygodni (n=6) | ||||||
| Zdrowe szczury + BBR (200 mg/kg mc/d), 5 | ||||||
| tygodni | ||||||
| Zdrowe szczury + Akarboza (40 mg/kg | ||||||
| mc/2x/d), 5 tygodni (n=6) | ||||||
| Xue i wsp. | 2013 | Samce myszy db/db z DM | Grupa kontrolna: sól fizjologiczna (n=10) | 4 tygodnie | ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | [26] |
| BBR: 100 mg/kg mc/d (n=10) | ↓ HOMA-IR | |||||
| ↓ stężenia glukozy w IPGTT | ||||||
| BBR-SLNs: 50 mg mc/kg mc/d (n=10) | ↓ stężenia insuliny w IPITT | |||||
| BBR-SLNs :100 mg/kg mc/d (n=10) | ||||||
| Zhang i wsp. | 2018 | Samce myszy db/db z DM | Grupa kontrolna: 0,9% soli fizjologicznej (n=10) | 4 tygodnie | ↓ stężenia glukozy na czczo | [13] |
| ↓ stężenia glukozy w OGTT | ||||||
| ↓ stężenia insuliny w IPITT | ||||||
| BBR: 200 mg/kg mc/d rozp. w 0,5% r-r kar- | ||||||
| boksymetylocelulozy sodowej (n=10) | ||||||
| BBR: 200 mg/kg mc/d + OPCs: 60 mg/kg mc/d (n=10) | ||||||
| MET: 150 mg/kg mc/d (n=10) | ||||||
| Almani et al. | 2017 | Samce szczura Wistar | Grupa kontrolna- zdrowe szczury: 0,9% soli fizjologicznej (n=10) | 28 dni | ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | [27] |
| Szczury z DM indukowaną STZ (n=15) | ↓ HbA1c | |||||
| Szczury z DM – MET: 100 mg/kg mc/2x/d | ↓ HOMA-IR | |||||
| (n=15) | ||||||
| Szczury z DM- MET: 100 mg/kg/2x/d + BBR: | ||||||
| 50 mg/kg mc/2x/d (n=15) | ||||||
| Szczury z DM- MET: 100 mg/kg/2x/d + BBR: | ||||||
| 100 mg/kg mc/2x/d (n=15) |
[i] AICAR – 5-aminoimidazolo-4-karboksyamid 1-β-D-rybofuranozyd (5-aminoimidazole-4-carboxamide 1- β-D-ribofuranoside), BBR – berberyna (berberine), CRP – białko C-reaktywne (C-reactive protein), DM – cukrzyca (diabetes mellitus), DPP-4 – dipeptydylopeptyza 4 (dipeptidyl peptidase 4), HbA1c – hemoglobina glikowana A1c (glycated hemoglobin, hemoglobin A1c), FFM – beztłuszczowa masa ciała (free fat mass), FM – masa tkanki tłuszczowej (fat mass), HFD – dieta wysokotłuszczowa (high fat diet), IPGTT – dootrzewnowy test tolerancji glukozy (intraperitoneal glucose tolerance test), IPITT – dootrzewnowy test tolerancji insuliny (intraperitoneal insulin tolerance test), MET – metformina (metformin), mRNA – matrycowy RNA, rodzaj kwasu rybonukleinowego (messenger RNA), OGTT – doustny test obciążenia glukozą (oral glucose tolerance test), OPCs – oligomeryczne proantocyjanidyny (oligomeric proanthocyanidins), PTP-1B – białkowa fosfataza tyrozynowa (protein tyrosine phosphatase), SLNs – stałe nanocząsteczki lipidowe (solid lipid nanoparticles), STZ – streptozotocyna (streptozotocin)
Tabela 3
Wyniki wybranych badań klinicznych przedstawiające potencjalne działanie berberyny przeciwko cukrzycy i innym chorobom metabolicznym
| Autor | Rok | Badana grupa | Liczba pacjentów oraz dawka substancji | Czas leczenia | Efekt (p<0,05) | Piśmiennictwo |
|---|---|---|---|---|---|---|
| Yang i wsp. | 2012 | Pacjenci z MS | BBR; 0,3 g 3x/d (n=37) | 3 miesiące | ↓ BMI | [22] |
| ↓ obwodu talii | ||||||
| ↓ TG | ||||||
| ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | ||||||
| ↓ HOMA-IR | ||||||
| ↓ HbA1c | ||||||
| ↓ leptyny | ||||||
| ↓ wskaźnika leptyna/adiponektyna | ||||||
| Perez-Rubio i wsp. | 2013 | Pacjenci z MS | BBR 0,5 g 3x/d (n=12) | 3 miesiące | ↓ BMI | [28] |
| ↓ obwodu talii | ||||||
| placebo (n=12) | ↓ stężenia glukozy na czczo | |||||
| ↓ AUC glukozy | ||||||
| ↓ AUC insuliny | ||||||
| ↓ insulinogenic index | ||||||
| ↑ wskaźnika Matsudy | ||||||
| Chen i wsp. | 2016 | Pacjenci z T2D | BBR: 0,3 g/3x/d (n=30) | 8 tygodni | ↓ BMI | [29] |
| ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | ||||||
| ↓ HbA1c | ||||||
| ↓ ekspresji TNF-α, CRP i LPS, | ||||||
| ↑ Bifidobacterium ogółem, B. longum, B. | ||||||
| breve, B. adolescentis w kale | ||||||
| Memon i wsp. | 2018 | Pacjenci z T2D | BBR; 0,5 g 3x/d (n=100) | 3 miesiące | ↓ masy ciała | [30] |
| ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | ||||||
| MET; 0,5 g 3x/d (n=100) | ↓ HbA1c | |||||
| ↓ HOMA-IR | ||||||
| ↓ stężenia metyloglioksalu | ||||||
| Sheng i Xie | 2010 | Pacjenci z T2D | BBR: 0,5 g 3x/d + MET: 0,5 g 3x/d + | 3 | ↓ stężenia glukozy na czczo | [31] |
| glipizyd: 5 mg 2x/d (n=30) | miesiące | ↓ HOMA-IR | ||||
| ↓ TNF-α | ||||||
| MET: 0,5 g 3x/d + glipizyd: 5 mg 2x/d | ↓ IL-6 | |||||
| (n=30) | ↓ CRP | |||||
| Zhang i wsp. | 2010 | Pacjenci z T2D | BBR: 0,5 g/2x/d (n=50) | 2 miesiące | ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | [4] |
| ↓ HbA1c | ||||||
| MET: 0,75 g/2x/d (n=26) | ||||||
| Rozyglitazon: 4 mg/d (n=21) | ||||||
| Pacjenci z T2D/ IFG | ||||||
| i WZWB/WZWC | BBR: 1g/d (n=35) | ↓ stężenia glukozy na czczo | ||||
| Cao i Su | 2019 | Pacjenci z MS | BBR 4 tabl. 3x/d (n=40) | 1 | ↓ stężenia glukozy na czczo | [32] |
| miesiąc | ↓ poposiłkowego stężenia glukozy | |||||
| Tradycyjna farmakoterapia MS (n=40) | ↓ HOMA-IR | |||||
| ↓ hs-CRP | ||||||
| ↓ IL-6 | ||||||
| ↓ TNF-α | ||||||
| Shidfar i wsp. | 2012 | Pacjenci z T2D | Ekstrakt z owoców Berberis vul- | 3 | ↓ stężenia glukozy i insuliny na czczo | [33] |
| garis (BBR); 3 g– 0,5 g 3x/d (n=21) | miesiące | ↓ HOMA-IR | ||||
| Placebo – laktoza (n=21) | ||||||
| Di Pierro i wsp. | 2012 | Pacjenci z T2D | Berberol® (Berberis aristata, berberys | 6 | ↓ HbA1c | [34] |
| indyjski – 0,5 g BBR oraz Sylibum | miesięcy | ↓ stężenia insuliny na czczo | ||||
| marianum, sylimaryna – 105 mg) 2x/d | ↓ HOMA-IR | |||||
| (n=22) | ||||||
| Derosa i wsp. | 2013 | Pacjenci z nadwagą | Berberol® 2x/d | 3 | ↓ stężenia insuliny na czczo | [35] |
| i dyslipidemią o nis- | miesiące | ↓ HOMA-IR | ||||
| kim ryzyku sercowo- | Placebo | ↓ stężenia rezystyny i RBP-4 | ||||
| naczyniowym | ↑ stężenia adiponektyny | |||||
| Di Pierro i wsp. | 2015 | Pacjenci z T2D i | Berberol® 2x/d (n=15) | 12 | ↓ stężenia glukozy na czczo | [36] |
| hipercholesterolemią | miesięcy | ↓ HbA1c | ||||
| nietolerujący statyn | Berberol® + statyna 2x/d (n=15) | |||||
| Berberol® + ezetymib 2x/d (n=15) | ||||||
| Guarino i wsp. | 2017 | Pacjenci z MS | Berberol® 2x/d (n=68) | 52 ty-godnie | ↓ HOMA-IR | [37] |
| ↓ obwodu talii | ||||||
| Placebo 2x/d (n=68) | ↓ %TF | |||||
| ↓ %VF | ||||||
| ↓ HbA1c |
[i] AUC – pole pod krzywą (area under the curve), BBR – berberyna (berberine), BMI – wskaźnik masy ciała (body mass index), CRP – białko C-reaktywne (C-reactive protein), HbA1c – hemoglobina glikowana A1c (glycated hemoglobin, hemoglobin A1c), hs-CRP – wysokoczułe CRP (high-sensitivity CRP), IFG – nieprawidłowa glikemia na czczo (impaired fasting glucose), IL – interleukina (interleukin), LPS – lipopolisacharyd (lipopolysaccharides), MET – metformina (metformin), MS – zespół metaboliczny (metabolic syndrome), RBP-4 – białko wiążące retinol typu 4 (retinol-binding protein 4), T2D – cukrzyca typu 2 (type 2 diabetes), TF – całkowita zawartość tłuszczu (total fat), TG – triglicerydy (triglycerides), TNF-α – czynnik martwicy nowotworu (tumor necrosis factor), VF – tłuszcz trzewny (visceral fat), WZW – wirusowe zapalenie wątroby (viral hepatitis)