Wskaźnik K jako podstawa oceny podatności gleby na erozję wodną w krajobrazie staroglacjalnym na przykładzie okolic Łomży (Nizina Północnopodlaska)
References
- Bork H.-R., 1989., Soil erosion during the past millennium in central Europe and its significance within the geomorphodynamics of the Holocene, Catena, (Suplement) 15, 121–131.
- Borówka R.K., 1992, Przebieg i rozmiary denudacji w obrębie śródwysoczyznowych basenów sedymentacyjnych podczas późnego vistulianu i holocenu, Seria Geografia, 54, Wyd. Naukowe UAM, Poznań.
- Churska Z., 1989., Przekształcenie stoków w późnym glacjale i w holocenie przedstawione na wybranych przykładach, Studia i Materiały Oceanologiczne, 56, Geologia Morza, 4, 223–236.
- Demczuk P., Gil E., 2009, The application of the USLE model in the automatic mapping of soil erosion intensity in the Bystranka catchment (Flisch Carpathians), Quaestiones Geographicae, 28A(2), 15–26.
- Drzewiecki W., Wężyk P., Pierzchalski M., Szafrańska B., 2013, Quantitative and Qualitative Assessment of Soil Erosion Risk in Małopolska (Poland), Pure and Applied Geophysics, 171, 867–895, DOI: 10.1007/s00024-013-0669-7.
- Hofbauer M., Kincl D., Vopravil J., Kabelka D., Vráblík P., 2023. Preferential Erosion of Soil Organic Carbon and Fine-Grained Soil Particles – An Analysis of 82 Rainfall Simulations, Agronomy, 13, 217, DOI: 10.3390/agronomy13010217.
- Jaworski T., 2018, Późnoglacjalny i holoceński rozwój dolinek erozyjno-denudacyjnych na wybranych przykładach zboczy dolin i rynien w krajobrazie młodoglacjalnym, Wyd. Naukowe UMK, Toruń.
- Józefaciuk Cz., Józefaciuk A., 1992, Struktura zagrożenia erozją wodną fizjograficznych krain Polski, Pamiętnik Puławski, 101, 23–50.
- Kalis A.J., Merkt J., Wunderlich J., 2003, Environmental changes during the Holocene climatic optimum in central Europe – human impact and natural causes, Quaternary Science Reviews, 22, 33–79, DOI: 10.1016/S0277-3791(02)00181-6.
- Karasiewicz M.T., Hulisz P., Świtoniak M., 2014, Wpływ procesów denudacji na właściwości osadów wypełniających zagłębienia między krętymi wałami z erozji wód subglacjalnych w okolicy Zbójna (Pojezierze Dobrzyńskie), Landform Analysis, 25, 29–42, DOI: 10.12657/landfana.025.004.
- Kondracki J., 2002, Geografia regionalna Polski (wyd. 3 uzup.), PWN, Warszawa.
- Lang A., 2003, Phases of soil erosion derived colluviation in the loess hills of South Germany, Catena, 51(3–4), 209–221, DOI: 10.1016/S0341-8162(02)00166-2.
- Liu Z., Wang M., Liu X., Wang F., Ji X., Li X., Bao Y., 2025, Mapping soil organic Carbon content under the impact of soil erosion intensity, Geoderma, 462, 117532, DOI: 10.1016/j.geoderma.2025.117532.
- Majewski M., Paluszkiewicz R., 2019, The origin and evolution of small dry valleys in the last-glacial area on the example of the Pomeranian Lake District (Poland), Estonian Journal of Earth Sciences, 68(1), 26–36, DOI: 10.3176/earth.2019.03.
- Marcinkowski P., Szporak-Wasilewska S., Kardel I., 2022, Assessment of soil erosion under long-term projections of climate change in Poland, Journal of Hydrology, 607, 4, 127468, DOI: 10.1016/j.jhydrol. 2022.127468.
- Musiał A., 1983, Rozwój rzeźby glacjalnej Wysoczyzny Kolneńskiej, PWN, Warszawa.
- Musiał A., Olszewski K., Żmudzka E., 1995, Łomżyński Park Krajobrazowy Doliny Narwi, Wyd. Komitet Badań Naukowych, Wydział Ochrony Środowiska Urzędu Wojewódzkiego w Łomży, Warszawa–Łomża.
- Mycielska-Dowgiałło E., 1995, Wybrane cechy teksturalne osadów i ich wartość interpretacyjna, [w:] E. Mycielska-Dowgiałło, J. Rutkowski (red.), Badania osadów czwartorzędowych. Wybrane metody i interpretacja wyników, Uniwersytet Warszawski, Warszawa, 29–105.
- Myślińska E., 2016, Laboratoryjne badania gruntów i gleb, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa. Paluszkiewicz R., 2013, The developmental stages of an accumulative cone of dry valley as an indication of change in natural environment conditions (Western Pomerania), Quaestiones Geographicae, 32, 15–20, DOI: 10.2478/quageo-2013-0002.
- Paluszkiewicz R., 2016, Postglacjalna ewolucja dolinek erozyjno-denudacyjnych w wybranych strefach krawędziowych Pojezierza, Studia i Prace z Geografii, 55, Bogucki Wydawnictwo Naukowe, Poznań.
- Panagos P., Borrelli P., Poesen J., Ballabio C., Lugato E., Meusburger K., Montanarella L., Alewell C., 2015, The new assessment of soil loss by water erosion in Europe, Environmental Science & Policy, 54, 438–447, DOI: 10.1016/j. envsci.2015.08.012.
- Panagos P., Meusburger K., Ballabio B., Borrelli P., Alewell C., 2014, Soil erodibility in Europe: a highresolution dataset based on LUCAS, Science of the Total Environment, 48, 38–50, DOI: 10.1016/j.scitotenv. 2014.02.010.
- Piotrowska I., 2000, The forecast of soil erosion by water in postglacial areas prepared of the land use changes (the upper Parsęta catchment, West Pomerania), Badania Fizjograficzne nad Polską Zachodnią, 51, 119–131.
- Polskie Towarzystwo Gleboznawcze, 2009, Klasyfikacja uziarnienia gleb i utworów mineralnych – PTG 2008, Roczniki Gleboznawcze, 60(2), 5–16.
- Radziuk H., Świtoniak M., 2021, Soil erodibility factor (K) in soil under varying stages of truncation, Soil Science Annual, 72(1), 134621, DOI: 10.37501/soilsa/134621.
- Reiß S., Dreibrodt S., Lubos C.C.M., Bork H.R., 2009, Land use history and historical soil erosion at Albersdoft (northern Germany) – ceased agricultural land use after the prehistorical period, Catena, 77, 107–118, DOI: 10.1016/j.catena.2008.11.001.
- Renard K.G., Foster G.R., Weesies G.A., McCool D.K., Yoder D.C., 1997, Predicting Soil Erosion by Water: A Guide to Conservation Planning with the Revised Universal Soil Loss Equation (RUSLE), US Department of Agriculture, Agriculture Handbook, 703, USDA, Washington DC.
- Smolska E, Szwarczewski P., 2016, Zagłębienia jako geoarchiwa i ich wykorzystanie w badaniach antropopresji na przykładzie okolic Góry Grodzisko koło Skomacka Wielkiego na Pojezierzu Ełckim, [w:] A. Bitner-Wróblewska, W. Brzeziński, M. Kasprzycka (red.), Archeologia Jaćwieży. Dawne badania i nowe perspektywy, Państwowe Muzeum Archeologiczne, Stowarzyszenie Starożytników, Warszawa, 159–175.
- Smolska E., 2005, Znaczenie spłukiwania w modelowaniu stoków młodoglacjalnych (na przykładzie Pojezierza Suwalskiego), Wyd. WGSR UW, Warszawa.
- Szpikowski J., 2005, Zapis denudacji antropogenicznej w katenach stokowych zlewni Perznicy (dorzecze Parsęty), VII Zjazd Geomorfologów Polskich „Ewolucja rzeźby Polski”, Kraków, 431–437.
- Świtoniak M., 2014, Use of soil profile truncation to estimate influence of accelerated erosion on soil cover transformation in young morainic landscapes, North-Eastern Poland, Catena, 116, 173–184, DOI: 10.1016/j.catena. 2013.12.015.
- Świtoniak M., Bednarek R., Mendyk Ł., Dzierzyk P., 2012, Wpływ denudacji antropogenicznej na pokrywę glebową zagłębienia bezodpływowego w rezerwacie Retno, [w:] T.K. Karasiewicz, P. Hulisz, M. Świtoniak (red.), Postglacjalna historia zagłębienia bezodpływowego w rezerwacie Retno (Pojezierze Brodnickie), Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń, 59–73.
- Twardy J., 2002, Etapy neoholoceńskiej ewolucji suchych dolin denudacyjnych na Wyżynie Łódzkiej w świetle analizy osadów, Acta Universitatis Nicolai Copernici. Geografia, 32, 127–137.
- Twardy J., 2008, Transformacja rzeźby centralnej części Polski w warunkach antropopresji, Wyd. UŁ, Łódź.
- Twardy J., 2017, Holoceńska ewolucja niecek i dolin peryglacjalnych w okolicach Łodzi w świetle dotychczasowych badań, Acta Geographica Lodziensia, 106, 17–30, DOI: 10.26485/AGL/105/2.
- Vopravil J., Janeček M., Tippl M., 2007, Revised Soil Erodibility K-factor for soils in the Czech Republic, Soil and Water Research, 2, 1–9, DOI: 10.17221/2100-SWR.
- Wang B., Zheng F., Guan Y., 2016, Improved USLE-K factor prediction: A case study on water erosion areas in China, International Soil and Water Conservation Research, 4(3), 168–176, DOI: 10.1016/j.iswcr.2016.08.003.
- Wawer R., Nowocień E., 2018, Erozja wodna i wietrzna w Polsce, Studia i Materiały IUNG-PIB, 58(12), 57–79.
- Wawer R., Nowocień E., Podolski B., 2005, Real and calculated KUSLE erodibility factor for selected Polish soils, Polish Journal of Environmental Studies, 14(5), 655–658.
- Wischmeier W.H., Smith D.D., 1978, Predicting rainfall erosion losses – A guide to conservation planning, Agricultural Handbook, 537, US Department of Agriculture, Washington D.C. https://mapy.geoportal.gov.pl/imap/Imgp2.html?gpmap=gp0 (dostęp: 20.07.2026).
DOI: https://doi.org/10.48128/pisg-2026-71.3-06 | Journal eISSN: 2543-7313 | Journal ISSN: 0208-4589
Language: Polish, English
Page range: 91 - 103
Submitted on: Jul 23, 2026
Accepted on: Sep 3, 2026
Published on: Sep 21, 2026
Published by: University of Warsaw
In partnership with: Paradigm Publishing Services
Publication frequency: 4 issues per year
Related subjects:
© 2026 Ewa Smolska, Marta Narloch, Aleksandra Radecka, Aleksander Kuśnierz, Justyna Sierżysko, Anna Janowska, Dominika Łapińska, Jagna Letmańska, Magdalena Zakrzewska, Anna Poćwierz, published by University of Warsaw
This work is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 License.