| ■B. pertussis, | ■B. avium, |
| ■B. parapertussis, | ■B. ansorpii, |
| ■B. bronchiseptica, | ■B. flabillis, |
| ■B. holmesii, | ■B. bronchialis, |
| ■B. petrii, | ■B. sputigena, |
| ■B. hinzii, | ■B. muralis, |
| ■B. pseudohinzii, | ■B. tumulicola, |
| ■B. trematum, | ■B. tumbae. |
Ryc. 1
B. holmesii ATCC 51541
(A) szerokość pola widzenia FOV 2,8 µm, powiększenie 100 000x, wskaźnik skali 200 nm, detektor Everhard – Thornley (B) szerokość pola widzenia FOV 2,0 µm, powiększenie 150 000x, wskaźnik skali 100 nm, detektor InLens SE1; fot. dr hab. Marek Drab.
Table I
Morfologia bakterii z klastra B. bronchiseptica oraz B. holmesii
| B. pertussis | B. parapertussis | B. bronchiseptica | B. holmesii | |
|---|---|---|---|---|
| Czas wzrostu na podłożu Bordeta-Gengou | 3–4 dni | 2–3 dni | 1 dzień | 3–4 dni |
| Temperatura | 37°C | 37°C | 37°C | 35°C |
| Atmosfera podczas hodowli | tlenowa | tlenowa | tlenowa | 5% CO2 |
| Oksydaza | + | − | + | − |
| Ureaza | − | + | + | − |
| Ruch | + | − | + | − |
| Właściwości hemolityczne | + | + | + | + |
| Wytwarzanie barwnika | żółty − | żółty brązowy | żółty − | żółty brązowy |
[i] („+” obecność; „–” brak)
Table II
Czynniki wirulencji bakterii z klastra B. bronchiseptica oraz B. holmesii
| Czynnik wirulencji | B. pertussis | B. parapertussis | B. bronchiseptica | B. holmesii |
|---|---|---|---|---|
| PT | + | − | − | − |
| FHA | + | + | + | − |
| ACT | + | + | + | − |
| DNT | + | + | + | − |
| PRN | + | + | + | − |
| FIM | + | − | +/− | − |
| TCT | + | + | + | − |
| LOS/LPS | + | + | + | + |
[i] „+” obecność, „–” brak
Table III
Sekwencje docelowe w DNA klastra B. bronchiseptica i B. holmesii
| Sekwencja | IS481 | IS1001 | h-IS1001 | IS1002 | ptxP | ptxS1 | recA |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| B. pertussis | |||||||
| B. parapertussis | |||||||
| B. bronchiseptica | Niektóre szczepy | Niektóre szczepy | |||||
| B. holmesii |
[i] 
obecność sekwencji,
[ii] 
częściowa obecność sekwencji,
[iii] 
brak sekwencji
Ryc. 2
Stan epidemiologiczny krztuśca w Polsce w latach 1950–2017
Źródło danych: biuletyny roczne „Choroby zakaźne i zatrucia w Polsce” oraz „Szczepienia ochronne w Polsce” (wyd: NIZP-PZH, GIS). Data ostatniej aktualizacji 10.12.2021