Sustainable Retrofit and Renovation of Tenement Houses: The Challenges of Heritage Protection and Adapting the Historical Fabric to Contemporary Standards
References
- Baborska-Narożny, M., Stefanowicz, E., Piechurski, K., i in., 2020. W ę glem i nie W ę glem — Ogrzewanie Kamienic: Perspektywa Mieszka ń c ó w i Scenariusze Zmian: Rzeczywiste Koszty, Zu ż ycie Energii i Warunki Korzystania z R óż nych System ó w Ogrzewania; Wrocław: Oficyna Wydawnicza Politechniki Wrocławskiej.
- Banaś, A., Niedostatkiewicz, M., 2025. Zabezpieczenie detalu architektonicznego obiektu zabytkowego z zastosowaniem fotogrametrii. Część I. Przegl ą d Budowlany, 2, s. 106-108.
- Banaś, A., Niedostatkiewicz, M., 2025. Zabezpieczenie detalu architektonicznego obiektu zabytkowego z zastosowaniem fotogrametrii. Część II. Przegl ą d Budowlany, 3, s. 114-117.
- Barełkowski, R., 2008. Detal i deprawacja. Przestrze ń i Forma, 10, s. 145-152.
- Bizio, K., 2002. Rewaloryzacja wielorodzinnej czynszowej zabudowy mieszkaniowej z drugiej po ł owy XIX wieku (w oparciu o wybrane przyk ł ady). Nieopublikowana rozprawa doktorska. Wydział Architektury Politechniki Krakowskiej.
- Bojarowicz, A., Żaboklicki, A., 2016. Możliwości adaptacji poddaszy na cele użytkowe w zabudowie miejskiej z końca XIX i początku XX wieku. Przegl ą d Budowlany, 2, s. 38-45.
- Devarajan, P., Kozarzewska, A., Vijayan, D, i in., 2024. Transformed green sustainable concepts in the field of infrastructure. Acta Scientiarum Polonorum. Architectura, 23, s. 56-78.
- Goryński, J. 1981. Ekonomika budownictwa i polityka budowlana, Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Ekonomiczne.
- Horn, P., 2024. Wyzwania dla praktykujących architektów w Polsce w okresie wdrażania zasad zrównoważenia w projektowaniu i realizacji architektury mieszkaniowej, Ś rodowisko Mieszkaniowe, 48, s. 84-98.
- ICOMOS, 2003. Principles for the analysis, conservation and structural restoration of architectural heritage. Zimbabwe.
- Jędrzejewska, H., 1979. Zagadnienia metodologiczne w dziedzinie rekonstrukcji zabytk ó w. Ochrona Zabytków, 127, s. 287-295.
- Kilanowski, P., 2021. Utracone kamienice warszawskie doby wczesnego modernizmu. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej.
- Kluczewicz, A., 1908. Dom dochodowy na rogu ul. Nowogrodzkiej i Wielkiej w Warszawie. Przegl ą d Techniczny, 29, s. 366-367.
- Konarzewski, Ł., 2022. Termomodernizacja budynków zabytkowych w praktyce. W: T. Jeleński, red. Rewaloryzacja i modernizacja budynk ó w historycznych w dobie kryzysu klimatycznego. Warszawa: Fundacja Sendzimira, s. 39-42.
- Konior, J., Sawicki, M., Szóstak M., 2021. Influence of Age on the Technical Wear of Tenement Houses. Applied Sciences, 11, 297.
- Kozarzewska, A., 2023. The impact of transformations of the space of tenement houses on the architectural form of the building. Acta Scientiarum Polonorum. Architectura, 22, s. 90-101.
- Kozarzewska, A., Sojka, A., 2023. Przekształcenia przestrzeni dachowej warszawskich kamienic, w ujęciu opłacalności ekonomicznej i problematyki ochrony zabytkowego krajobrazu kulturowego. Ś rodowisko Mieszkaniowe, 45, s. 60-71.
- Kulig, A., 2008. Rekonstrukcje architektoniczne – źródła i metody odtworzeni zabytków. Czasopismo Techniczne. Wydawnictwo Politechniki Krakowskiej, 7, 75-85.
- Medineckienė, M., Björk, F., 2011. Owner preferences regarding renovation measures – the demonstration of using multi-criteria decision making. Journal of Civil Engineering and Management, 2, s. 284-295.
- Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego, 2021. Standardy termomodernizacji obiekt ó w zabytkowych. Wytyczne Generalnego Konserwatora Zabytk ó w dotycz ą ce ochrony warto ś ci dziedzictwa kulturowego w procesie poprawy charakterystyki energetycznej budowli zabytkowych. Warszawa: Narodowy Instytut Dziedzictwa.
- Ministerstwo Rozwoju i Technologii, 2020. Long-Term Building Renovation Strategy Supporting Renovation of the National Building Stock — Annex to Cabinet Resolution No 23/2022. Warszawa: Ministerstwo Rozwoju i Technologii.
- Nowogońska, B., 2019. Diagnoses in the aging process of residential buildings constructed using traditional technology. Buildings, 9, 126.
- Nowogońska, B., 2020. Diagnosis of the technical condition of historic tenement houses as the first stage of revitalisation of the city. Civil and Environmental Engineering Reports, 4, s. 90-101.
- Nowogońska, B., 2020. Intensity of damage in the aging process of buildings. Archives of Civil Engineering, 66, s. 19-31.
- Parysek, J., 2013. Rozwój zrównoważony miast w kontekście współczesnej polskiej urbanizacji: aspekty przestrzenne. Studia Miejskie, 9, s. 9-24.
- Pełczyński, J., Tomkowicz, B., 2016. Zagadnienia etapu projektowania zmiany sposobu użytkowania strychów kamienic na wybranych przykładach w strefie śródmiejskiej Rzeszowa. Czasopismo In ż ynierii L ą dowej, Ś rodowiska i Architektury, 4, s. 407-418.
- Przegląd Techniczny, 1905. Trzy domy dochodowe w Warszawie. Przegl ą d Techniczny, 39, s. 465-466, tablice XIX-XXIV.
- Przewłócki, J., Dardzińska, I., Świniański, J., i in., 2005. Review of historical buildings’ foundations. G é otechnique, 55, 363-372.
- Przewłócki, J., Zielińska, M., 2016. Analysis of the Behavior of Foundations of Historical Buildings. Procedia Eng, 161, 362-367.
- Przewłócki, J., Zielińska, M., 2016. Tradycyjne metody wzmacniania fundamentów obiektów zabytkowych. W: R. Janowicz, J. Przewłócki, red. Wybrane problemy przebudowy obiekt ó w budowlanych, Gdańsk: Wydawnictwo Politechniki Gdańskiej 2016, s. 9-15.
- Rek-Lipczyńska, A., 2012. Transformacja kolorem, czyli jak kolorystyka elewacji zespołów śródmiejskich kształtuje nową tożsamość miejsca na przykładach zabudowy śródmiejskiej Szczecina. Nowoczesno ść w architekturze, s. 89-96.
- Ryńska, E., 2006. Ś rodowiskowe uwarunkowania procesu inwestycyjnego. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej.
- Ryńska, E., 2012. Zintegrowany proces projektowania pro ś rodowiskowego. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej.
- Skalski, K., 2000. Rewitalizacja starych dzielnic miejskich. W: Z. Ziobrowski, D. Ptaszycka-Jackowska, A. Rębowska, A. Geissler, red. Rewitalizacja. Rehabilitacja. Restrukturyzacja. Odnowa miast, Kraków: Korel, s. 33-83.
- Staniūnas, M., Medineckienė, M., Zavadskas, i in., 2013. To modernize or not: ecological-economical assessment of multi-dwelling houses modernisation. Archives of Civil and Mechanical Engineering, 13, s. 88-98.
- Sztafrowski, M., Kabrońska, J., 2016. Zastosowanie nowoczesnych technologii budowlanych w modernizowanych budynkach. Wpływ rewitalizacji na kształtowanie formy architektonicznej. W: R. Janowicz, J. Przewłócki, red. Wybrane problemy przebudowy obiekt ó w budowlanych, Gdańsk: Wydawnictwo Politechniki Gdańskiej, s. 109-124.
- Szyller, S., 1909. Dom nr. 19 przy ul. Krakowskie-Przedmieście w Warszawie. Przegl ą d Techniczny, 5, s. 63-64.
- Taherkhani, R., Hashempour, N., Lotfi, M., 2021. Sustainable-resilient urban revitalisation framework: Residential buildings renovation in a historic district. Journal of Cleaner Production, 286.
- Terlikowski, W., 2015. Rola rehabilitacji, modernizacji i adaptacji budynków zabytkowych w procesie rewitalizacji. Czasopismo In ż ynierii L ą dowej, Ś rodowiska i Architektury, 2, s. 519-532.
- Tylman, A., 2015. Rewitalizacja jako kluczowy aspekt polityki finansowania i rozwoju zrównoważonego miast. Prace Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wroc ł awiu, 395, s. 364-371.
- Ustawa z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Dz.U.2024.1292
- Vijayan, D., Sivasuriyan, A., Devarajan, P., i in., 2023. Development of Intelligent Technologies in SHM on the Innovative Diagnosis in Civil Engineering—A Comprehensive Review. Buildings, 13, 8.
- Wojtas, L., 1992, Pr ó ba okre ś lenia warunk ó w brzegowych procesu adaptacji zespo łó w zabudowy ś r ó dmiejskiej z prze ł omu XIX i XX wieku. Gliwice: Wydawnictwo Politechniki Śląskiej.
- Wojtysiak, M., 2003. Kolorystyka elewacji obiektów zabytkowych. Wiadomo ś ci Konserwatorskie, 13, s. 71-74.
- Zdyb, M., 2017. Proces rewitalizacji a jakość życia mieszkańców – projekty zielone polesie i woonerfy w Łodzi. Space – Society – Economy, 21, s. 73-97.
- Zielińska, M., Misiewicz, J., 2016. Problematyka konstrukcyjna zabytkowego obiektu przywracanego do użytkowania na przykładzie kamienicy przy ul. Staromiejskiej w Olsztynie. Wiadomo ś ci Konserwatorskie – Journal of Heritage Conservation, 46, s. 100-109.
- Ziobrowski, Z., 2000. Instrumenty i narzędzia operacyjne. W: Z. Ziobrowski, D. Ptaszycka-Jackowska, A. Rębowska, A. Geissler, red. Rewitalizacja. Rehabilitacja. Restrukturyzacja. Odnowa miast, Kraków: Korel, s. 23-31.
Language: English
Page range: 56 - 74
Submitted on: Feb 7, 2025
Accepted on: Dec 18, 2025
Published on: Feb 25, 2026
Published by: Cracow University of Technology
In partnership with: Paradigm Publishing Services
Publication frequency: 4 issues per year
Keywords:
Related subjects:
© 2026 Alicja Kozarzewska, published by Cracow University of Technology
This work is licensed under the Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 License.