Rycina 1
![Struktura witaminy B12 [na podstawie 7]](https://sciendo-parsed.s3.eu-central-1.amazonaws.com/647088b271e4585e08a9f607/j_ahem-2021-0004_fig_001.jpg?X-Amz-Algorithm=AWS4-HMAC-SHA256&X-Amz-Content-Sha256=UNSIGNED-PAYLOAD&X-Amz-Credential=ASIA6AP2G7AKH73ILKSZ%2F20260220%2Feu-central-1%2Fs3%2Faws4_request&X-Amz-Date=20260220T035834Z&X-Amz-Expires=3600&X-Amz-Security-Token=IQoJb3JpZ2luX2VjEL%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FwEaDGV1LWNlbnRyYWwtMSJHMEUCIDd8oPR8wWjKXVIO3k42LuX1OJVmUFvcFoigskBmjdJmAiEAkNoyg3IlgsXrRF1fybmFsTLhL9hLjRhmN72fz3%2Fc40QqxAUIiP%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FARACGgw5NjMxMzQyODk5NDAiDPS%2BYmUXCmYo%2F9X87CqYBUf5uGGpMrDKw63iSbr9MZeZ3xAC6HNs3cufs1M%2BMduSQT4R4OL2VuyPoqpuQPOfH1RNMY9vlAGPs3C0rvn69PHdq0LFzsBpaPBXwWnGjLqp5jD0yDThbnbIantll%2B7Wi2JQC6cHKTxEwEkSfU%2BEW%2BPm1JG1hyLOKTTvBfktQzLAZ73X%2F3mNUO4LPgs94yByNZfjAuEAZ1UlS80nqBIOtyBcpjCqOH08WfHSXo7ze%2B1k%2F52zJFEWVfRNrb02j68nzy7tYEgmJoJkaVSQ1e66Jdb%2BoeLlJbwMBU60yY0aqqybGlbIt5xHm0cGC0VTgdbFrjbe5s4gbtGe94e9KHGc%2BmIDCUnRMKI2TEylFpLVA1ZOeiG4B75i9d21bNhZoYIv3cI50T7Bv9b%2BN30HZm7U2oJqsx3yRgJHwSJ6OhSGvLYvdfMI7Hf%2B2UE1Q%2FKI2tBMu%2FJ8YMl6uZDrY7kL%2BwAH0%2FfDs5vNHc8ipiEXgMMAeDAppNuc39pxatIIUZRaCPDlcQNNGZ1KnVp1MoahyFUrZ4nr1I8h8FBBS%2BL3AEN2%2F68TLIvNeNqsQ%2B15Z5wkpuhZeKYiF%2BnA%2Fy8D8VHPPm9W0VIbLPOkrC3oPxht2jyfcu0iEii1z0MdOHI1%2BjIt3o8gZu%2BP7GjWtbK24gxy%2BA2BZP0D77G0sgLZUNU2SqEIuZWes3j%2BkwMA49zcyLudWZCU397n5ENuKuRfP4XZcmixl4mH%2BhKk4lyIQ0p3M7GSJANcU3M3u2YGHmHxn%2FQ1cyExePasgtQJAsXaSdV9ixb5wA85f0OsWbQrT6oxr4DLseh9PASkiaS9nRwqVkaXovtA8uY6o9CxA5yxIL0%2F7qA2lTI9A9ZbEfSZWn9wwZJcAbuEcej4qYJ%2BcB8w6ajezAY6sQH7vZ5wN%2F%2F02LX86gkr8s3zv6EN%2FyF4rWbYHnRIIXW5XTT%2BdPhYo49k%2FCjLSXvxQ2xhVxgXYjo4LdNO2vhIUMdnNOLYl249ciWBJe1mvM6UwGlCiJJLh15o9R%2BUl%2FQxl0TnwReb%2BE9uSAZxUsT%2Bt6TqbxIjMqEmL7J2TO53zRcuhUdQaRM4S%2FQdTLJm4%2FXP%2FzmMa6AKefqaq9PGR46iky2n%2FYDga5qfXU6kNrnU4NMP%2B9A%3D&X-Amz-Signature=087c775791cce382cc703388f6b151ed7208885e7787b8cb6e47a10d94706a15&X-Amz-SignedHeaders=host&x-amz-checksum-mode=ENABLED&x-id=GetObject)
Rycina 2
![Szlaki metaboliczne kobalaminy w ustroju; AdCbl - adenozylokobalamina; DHF - 7,8-dihydrofolian, DHFR - reduktaza 7,8 dihydrofolianu; dTMP – monofosforan deoksytymidyny; dUMP - monofosforoan deoksyurydyny; MAT - adenozylotransferaza metioninowa; MCM - mutaza metylomalonyloCoA; MeCbl - metylokobalamina; MS - syntaza metioninowa; MTHFR - reduktaza metylenotetrahydrofolianu; N5 MTHF - N5-metylotetrahydrofolian; SAH – S adenozylohomocysteina; SAM - S-adenozylometionina; THF - tetrahydrofolian; TS - syntaza tymidylanowa [na podstawie 7,12]](https://sciendo-parsed.s3.eu-central-1.amazonaws.com/647088b271e4585e08a9f607/j_ahem-2021-0004_fig_002.jpg?X-Amz-Algorithm=AWS4-HMAC-SHA256&X-Amz-Content-Sha256=UNSIGNED-PAYLOAD&X-Amz-Credential=ASIA6AP2G7AKH73ILKSZ%2F20260220%2Feu-central-1%2Fs3%2Faws4_request&X-Amz-Date=20260220T035834Z&X-Amz-Expires=3600&X-Amz-Security-Token=IQoJb3JpZ2luX2VjEL%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FwEaDGV1LWNlbnRyYWwtMSJHMEUCIDd8oPR8wWjKXVIO3k42LuX1OJVmUFvcFoigskBmjdJmAiEAkNoyg3IlgsXrRF1fybmFsTLhL9hLjRhmN72fz3%2Fc40QqxAUIiP%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FARACGgw5NjMxMzQyODk5NDAiDPS%2BYmUXCmYo%2F9X87CqYBUf5uGGpMrDKw63iSbr9MZeZ3xAC6HNs3cufs1M%2BMduSQT4R4OL2VuyPoqpuQPOfH1RNMY9vlAGPs3C0rvn69PHdq0LFzsBpaPBXwWnGjLqp5jD0yDThbnbIantll%2B7Wi2JQC6cHKTxEwEkSfU%2BEW%2BPm1JG1hyLOKTTvBfktQzLAZ73X%2F3mNUO4LPgs94yByNZfjAuEAZ1UlS80nqBIOtyBcpjCqOH08WfHSXo7ze%2B1k%2F52zJFEWVfRNrb02j68nzy7tYEgmJoJkaVSQ1e66Jdb%2BoeLlJbwMBU60yY0aqqybGlbIt5xHm0cGC0VTgdbFrjbe5s4gbtGe94e9KHGc%2BmIDCUnRMKI2TEylFpLVA1ZOeiG4B75i9d21bNhZoYIv3cI50T7Bv9b%2BN30HZm7U2oJqsx3yRgJHwSJ6OhSGvLYvdfMI7Hf%2B2UE1Q%2FKI2tBMu%2FJ8YMl6uZDrY7kL%2BwAH0%2FfDs5vNHc8ipiEXgMMAeDAppNuc39pxatIIUZRaCPDlcQNNGZ1KnVp1MoahyFUrZ4nr1I8h8FBBS%2BL3AEN2%2F68TLIvNeNqsQ%2B15Z5wkpuhZeKYiF%2BnA%2Fy8D8VHPPm9W0VIbLPOkrC3oPxht2jyfcu0iEii1z0MdOHI1%2BjIt3o8gZu%2BP7GjWtbK24gxy%2BA2BZP0D77G0sgLZUNU2SqEIuZWes3j%2BkwMA49zcyLudWZCU397n5ENuKuRfP4XZcmixl4mH%2BhKk4lyIQ0p3M7GSJANcU3M3u2YGHmHxn%2FQ1cyExePasgtQJAsXaSdV9ixb5wA85f0OsWbQrT6oxr4DLseh9PASkiaS9nRwqVkaXovtA8uY6o9CxA5yxIL0%2F7qA2lTI9A9ZbEfSZWn9wwZJcAbuEcej4qYJ%2BcB8w6ajezAY6sQH7vZ5wN%2F%2F02LX86gkr8s3zv6EN%2FyF4rWbYHnRIIXW5XTT%2BdPhYo49k%2FCjLSXvxQ2xhVxgXYjo4LdNO2vhIUMdnNOLYl249ciWBJe1mvM6UwGlCiJJLh15o9R%2BUl%2FQxl0TnwReb%2BE9uSAZxUsT%2Bt6TqbxIjMqEmL7J2TO53zRcuhUdQaRM4S%2FQdTLJm4%2FXP%2FzmMa6AKefqaq9PGR46iky2n%2FYDga5qfXU6kNrnU4NMP%2B9A%3D&X-Amz-Signature=85e7bf0838fa9b026ddf52b06156c1821bba6f6dc267df6506d7b5cbcf855181&X-Amz-SignedHeaders=host&x-amz-checksum-mode=ENABLED&x-id=GetObject)
Rycina 3
![Wpływ niedoboru witaminy B12 na genom komórek prawidłowych i inicjację kancerogenezy; dUMP - mononukleotyd urydynowy; HCY - homocysteina MMA - kwas metylomalonowy; ROS - reaktywne formy tlenu; SAM - S-adenozylometionina; TNF-α - czynnik martwicy nowotworu α [na podstawie 28,29]](https://sciendo-parsed.s3.eu-central-1.amazonaws.com/647088b271e4585e08a9f607/j_ahem-2021-0004_fig_003.jpg?X-Amz-Algorithm=AWS4-HMAC-SHA256&X-Amz-Content-Sha256=UNSIGNED-PAYLOAD&X-Amz-Credential=ASIA6AP2G7AKH73ILKSZ%2F20260220%2Feu-central-1%2Fs3%2Faws4_request&X-Amz-Date=20260220T035834Z&X-Amz-Expires=3600&X-Amz-Security-Token=IQoJb3JpZ2luX2VjEL%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FwEaDGV1LWNlbnRyYWwtMSJHMEUCIDd8oPR8wWjKXVIO3k42LuX1OJVmUFvcFoigskBmjdJmAiEAkNoyg3IlgsXrRF1fybmFsTLhL9hLjRhmN72fz3%2Fc40QqxAUIiP%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2F%2FARACGgw5NjMxMzQyODk5NDAiDPS%2BYmUXCmYo%2F9X87CqYBUf5uGGpMrDKw63iSbr9MZeZ3xAC6HNs3cufs1M%2BMduSQT4R4OL2VuyPoqpuQPOfH1RNMY9vlAGPs3C0rvn69PHdq0LFzsBpaPBXwWnGjLqp5jD0yDThbnbIantll%2B7Wi2JQC6cHKTxEwEkSfU%2BEW%2BPm1JG1hyLOKTTvBfktQzLAZ73X%2F3mNUO4LPgs94yByNZfjAuEAZ1UlS80nqBIOtyBcpjCqOH08WfHSXo7ze%2B1k%2F52zJFEWVfRNrb02j68nzy7tYEgmJoJkaVSQ1e66Jdb%2BoeLlJbwMBU60yY0aqqybGlbIt5xHm0cGC0VTgdbFrjbe5s4gbtGe94e9KHGc%2BmIDCUnRMKI2TEylFpLVA1ZOeiG4B75i9d21bNhZoYIv3cI50T7Bv9b%2BN30HZm7U2oJqsx3yRgJHwSJ6OhSGvLYvdfMI7Hf%2B2UE1Q%2FKI2tBMu%2FJ8YMl6uZDrY7kL%2BwAH0%2FfDs5vNHc8ipiEXgMMAeDAppNuc39pxatIIUZRaCPDlcQNNGZ1KnVp1MoahyFUrZ4nr1I8h8FBBS%2BL3AEN2%2F68TLIvNeNqsQ%2B15Z5wkpuhZeKYiF%2BnA%2Fy8D8VHPPm9W0VIbLPOkrC3oPxht2jyfcu0iEii1z0MdOHI1%2BjIt3o8gZu%2BP7GjWtbK24gxy%2BA2BZP0D77G0sgLZUNU2SqEIuZWes3j%2BkwMA49zcyLudWZCU397n5ENuKuRfP4XZcmixl4mH%2BhKk4lyIQ0p3M7GSJANcU3M3u2YGHmHxn%2FQ1cyExePasgtQJAsXaSdV9ixb5wA85f0OsWbQrT6oxr4DLseh9PASkiaS9nRwqVkaXovtA8uY6o9CxA5yxIL0%2F7qA2lTI9A9ZbEfSZWn9wwZJcAbuEcej4qYJ%2BcB8w6ajezAY6sQH7vZ5wN%2F%2F02LX86gkr8s3zv6EN%2FyF4rWbYHnRIIXW5XTT%2BdPhYo49k%2FCjLSXvxQ2xhVxgXYjo4LdNO2vhIUMdnNOLYl249ciWBJe1mvM6UwGlCiJJLh15o9R%2BUl%2FQxl0TnwReb%2BE9uSAZxUsT%2Bt6TqbxIjMqEmL7J2TO53zRcuhUdQaRM4S%2FQdTLJm4%2FXP%2FzmMa6AKefqaq9PGR46iky2n%2FYDga5qfXU6kNrnU4NMP%2B9A%3D&X-Amz-Signature=0d73696acf357d6944c3966d2ba9bcdb0690af3fc9459ae9589ec41768cd219c&X-Amz-SignedHeaders=host&x-amz-checksum-mode=ENABLED&x-id=GetObject)
Objawy neurologiczne niedoboru witaminy B12– podział ze względu na lokalizację uszkodzenia [na podstawie 17,40]
| Lokalizacja uszkodzenia | Objawy |
|---|---|
| Sznury tylne rdzenia kręgowego | Niezborność ruchowa, zaburzenia równowagi, utrata czucia wibracyjnego, dodatni objaw Romberga |
| Sznury boczne rdzenia kręgowego | Spastyczne napięcia mięśni, brak siły mięśniowej, dodatni objaw Babińskiego |
| Nerw wzrokowy | Zaburzenie ostrości wzroku, połowiczne niedowidzenie, ślepota |
| Nerwy obwodowe | Zaburzenie odruchów ścięgnistych (głębokich) i funkcji zwieraczy, osłabienie mięśni kończyn i ich zanik |
| Istota biała mózgu | Otępienie podkorowe |
Objawy niedoboru kobalaminy (z wyłączeniem objawów ze strony układu nerwowego) [na podstawie 3,5]
| Rodzaj zaburzenia | Objawy kliniczne |
|---|---|
| Pokarmowe | Zapalenie języka (tzw. bawoli język), zanik brodawek języka, zaburzenia smaku, uczucie pieczenia w jamie ustnej, biegunka, nudności, bóle brzucha |
| Hematologiczne | Anemia makrocytarna, pancytopenia |
| Ginekologiczne | Zanik błony śluzowej pochwy, infekcje dróg moczowych (grzybice), powtarzające się poronienia |
| Sercowo-naczyniowe | Hiperhomocysteinemia będąca czynnikiem ryzyka zaburzeń zakrzepowo-zatorowych; udar mózgu, niedokrwienie mięśnia sercowego |
| Inne | Przebarwienia (hiperpigmentacje) skóry i błon śluzowych, bladość skóry o odcieniu żołto-cytrynowym z ogniskami bielactwa, zażółcenie białkówek, bolesne owrzodzenia w kącikach ust, przedwczesne siwienie włosów |